Βαρύ Πεδινό Οβιδοβόλο Krupp 150 χλστ., Υπόδειγμα 1893

mail Home Page

Μικρασιατική Εκστρατεία 1919-1922



 

Βασικά Χαρακτηριστικά

Πρόκειται για βαρύ οβιδοβόλο του τέλους του 19ου αιώνα, με ραβδωτή κάνη, επίπεδο, κοχλιωτό κλείστρο αλλά χωρίς σύστημα οπισθοδρόμησης. Έβαλε βαρέα βλήματα υψηλής εκρηκτικότητας βάρους περίπου 40 κιλών σε όλες τις εκδοχές του, πολύ μεγάλης ρηκτικής ικανότητας. Το πυροβόλο ήταν ιππήλατο και συρόταν από έξι (6) άλογα.

Ιστορικό

Το βαρύ οβιδοβόλο sFH93 της εταιρείας Κρουπ αποτέλεσε σταθμό στην εξέλιξη του πυροβολικού του τέλους του 190ου αιώνα και των αρχών του 20ου. Συγκεκριμένα, ήταν το πρώτο βαρύ πυροβόλο που αναπτύχθηκε προκειμένου να ακολουθεί τις μονάδες ελιγμού και να λαμβάνει μέρος στις συγκρούσεις του πεδίου μάχης. Μέχρι τότε, ο ρόλος της υποστήριξης πυροβολικού στις μονάδες ελιγμού επί του πεδίου μάχης περιοριζόταν αποκλειστικά στα ελαφρά πυροβόλα (με διαμετρήματα γύρω στα 75 εκ.). Τα βαρύτερα πυροβόλα ήταν "τοπομαχικά", δηλαδή σχεδιαζόταν η συμμετοχή τους στις επιχειρήσεις μόνον στην περίπτωση που (συνήθως εξ αιτίας της κατίσχυσης της μιας πλευράς) οι δυνάμεις του κατέφευγαν σε φρούριο ή οχυρή πόλη, οπότε η κατάσταση "σταθεροποιούνταν" και με αργό ρυθμό άρχιζε η χρήση των αργοκίνητων "τοπομαχικών" πυροβόλων (όπως τα ελληνικά De Bange ή Armstrong), είτε από τους πολιορκητές είτε από τους πολιορκούμενους. Η βελτίωση που επέτρεπε τον καινούργιο ρόλο αφορούσε μόνον την ευκινησία καθώς και τη χαμηλή τοποθέτηση της κάνης, και δεν είχε συμπληρωθεί ακόμη από τα δύο στοιχεία που θα διαμόρφωναν τα πραγματικά σύμβολα οβιδοβόλα των επομένων δεκαετιών, δηλαδή το sFH93 δεν είχε επανατακτικό μηχανισμό και δεν έφερε ασπίδιο. Η "ανάταξη" επιτυγχανόταν με τις γνωστές σφήνες, και σε περίπτωση που το οβιδοβόλο έβαλε από οργανωμένη θέση (κάτι που δεν ήταν απαραίτητο) χρησιμοποιούνταν και διάταξη υδραυλικού σωλήνα προσαρμοσμένη στην ακτηρίδα και στερεωμένη στο έδαφος που επίσης επετύγχανε σχετική ανάταξη.

Έχει σημασία να επισημανθεί ότι το διαμέτρημα και, συναφώς, το βάρος του βλήματος (περίπου 40 χλγρ. σε όλες τις εκδοχές) διαμορφώθηκε με κριτήριο την ικανότητα να προσβάλει προετοιμασμένες θέσεις πεζικού, όπως αυτές προβλέπονταν από τον κανονισμό του γερμανικού στρατού του τέλους του 19ου αιώνα – και που δεν είχαν διαφοροποιηθεί ιδιαίτερα μέχρι την περίοδο της Μικρασιατικής Εκστρατείας. Κριτήριο δηλαδή της ισχύος του πυροβόλου (και εν συνεχεία των βαρέων πυροβόλων που το διαδέχτηκαν) ήταν η επιτυχής προσβολή προετοιμασμένων θέσεων πεζικού με σκέπαστρα.

Ο Οθωμανικός στρατός προμηθεύτηκε το πυροβόλο σε σημαντικό αριθμό (σύμφωνα με τις πηγές σε 36 αντίτυπα) αμέσως μετά τους Βαλκανικούς Πολέμους, όταν είχε απολέσει σημαντικό μέρος του βαρέως πυροβολικού του και χρειαζόταν επειγόντως συμπλήρωσή του. Το πυροβόλο ήταν ήδη ξεπερασμένο την εποχή εκείνη, αλλά η προμήθειά του προκρίθηκε εξ αιτίας της αδυναμίας της γερμανικής βιομηχανίας να τροφοδοτήσει τους Οθωμανούς με σύγχρονο εξοπλισμό, εξ αιτίας των απαιτήσεων του γερμανικού στρατού. Πάντως το πυροβόλο χρησιμοποιήθηκε ευρέως και από τους γερμανούς στον Α' ΠΠ, στο Δυτικό Μέτωπο.

Το πυροβόλο χρησιμοποιήθηκε από τον Οθωμανικό στρατό κατά τον Α' ΠΠ, όπως προκύπτει από μαρτυρίες (ειδικά για την Καλλίπολη) αλλά και διάσπαρτες φωτογραφίες. Από μια φωτογραφία που έχει ληφθεί από την τουρκική επίθεση στο Αφιόν, τον Αύγουστο του '22, φαίνεται η εκτέλεση βολής από πυροβόλο του τύπου που βρίσκεται επί του Κοτζά Τεπέ. Αν και δεν πρέπει να υπήρχε μεγάλος αριθμός σε χρήση, είναι εξαιρετικά απίθανο να χρησιμοποιήθηκε δύναμη μικρότερη της πυροβολαρχίας – στον ρόλο που ήταν ιδανικός για το πυροβόλο.

Φωτογραφίες

 

Εικόνα 1: Σχέδιο του πυροβόλου - πλάγια όψη. Ο σωλήνας (G) στο κάτω μέρος είναι η υδραυλική διάταξη ανάταξης που μπορούσε να

χρησιμοποιηθεί σε σταθερές θέσεις.

 

Εικόνα 2:

 

Εικόνα 3: Φωτογραφία του πυροβόλου από τον Γερμανικό στρατό. Διακρίνονται οι σφήνες που υποβοηθούσαν την ανάταξη του πυροβόλου.

 

Εικόνα 4: Το πυροβόλο στον Γερμανικό στρατό. Διακρίνονται το βλήμα όσο και γέμισμα του πυροβόλου.

 

Εικόνα 5: Ομοχειρία του πυροβόλου, ενώ η κάνη βρίσκεται στη μέγιστη ανύψωσή της.

(Πηγή: Lovett Artillery Collection)

 

Εικόνα 6: Το πυροβόλο λάφυρα σε βρετανικά χέρια, κατά τη διάρκεια του Α'ΠΠ.

 

Εικόνα 7: Το πυροβόλο εν χρήσει στον Οθωμανικό στρατό, κατά τη διάρκεια του Α' ΠΠ.

 

Εικόνα 7: Η βασική απόδειξη ότι το πυροβόλο ήταν εν χρήσει στον κεμαλικό στρατό. Υπηρέτηση

του πυροβόλου, παρουσία του Μουσταφά Κεμάλ. Δεν είναι απολύτως σαφές αν η φωτογραφία έχει ληφθεί

κατά την ημέρα της επιθέσεως ή σε εκπαίδευση κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας της.

Η φωτογραφία ανήκει σε σειρά φωτογραφιών που αποδεσμεύτηκαν επετειακά για την επίθεση στο Αφιόν,

και περιλαμβάνουν κυρίως στιγμιότυπα από την προετοιμασία της επιθέσεως.